اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک یا اکو از روی قفسه سینه، یک آزمایش ساده و بی درد است که با امواج صوتی تصویر دقیقی از قلب می سازد. پزشک با این روش می تواند شکل قلب، کار دریچه ها، قدرت پمپاژ و مسیر جریان خون را ببیند و مشکلاتی مثل نارسایی قلبی یا تنگی دریچه را زودتر تشخیص دهد. اگر برایتان اکو نوشته اند، آشنایی با روند انجام و کاربرد نتایج آن کمک می کند با دید روشن تری پیگیر سلامت قلب خود باشید.
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک چیست؟
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک (TTE) نوعی سونوگرافی قلب است که از روی قفسه سینه انجام می شود و با امواج صوتی بی ضرر، تصویر زنده ای از قلب می سازد. در این روش، یک پروب کوچک روی سینه حرکت داده می شود تا پزشک بتواند شکل قلب، اندازه حفره ها، کار دریچه ها، قدرت پمپاژ و مسیر جریان خون را بررسی کند. این آزمایش بدون اشعه و بدون درد است، نیاز به آمادگی خاصی ندارد و برای تشخیص یا پیگیری بسیاری از مشکلات قلبی به کار می رود.
چه کسانی به اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک نیاز دارند؟
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک زمانی لازم می شود که پزشک بخواهد ساختار و کارکرد قلب را دقیق تر بررسی کند. این آزمایش کمک می کند علت علائم قلبی مشخص شود یا روند یک بیماری شناخته شده پیگیری گردد. هرجا احتمال مشکل در دریچه ها، عضله قلب یا جریان خون مطرح باشد، اکو از روی قفسه سینه انتخاب اول است. افرادی که به اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک نیاز دارند، دارای شرایط زیر هستند:
- کسانی که سوفل قلبی دارند یا پزشک هنگام معاینه صدای غیرطبیعی از قلب می شنود، چون اکو وضعیت دریچه ها را دقیق نشان می دهد.
- افرادی که علائم نارسایی قلبی دارند، مثل تنگی نفس، خستگی زودرس، ورم پاها یا کاهش توان فعالیت، چون اکو قدرت پمپاژ و عملکرد عضله قلب را بررسی می کند.
- بیمارانی که درد قفسه سینه با احتمال علت قلبی دارند یا بعد از سکته قلبی نیاز به ارزیابی وضعیت قلب پیدا می کنند.
- کسانی که به بیماری های دریچه ای قلب دچارند یا احتمال آن وجود دارد، مثل تنگی یا نشت دریچه میترال و آئورت، برای تشخیص و پیگیری شدت بیماری.
- افرادی که فشار خون ریوی یا بیماری های ریوی دارند و پزشک می خواهد تاثیر آن را روی قلب راست بررسی کند.
- بیمارانی که تپش قلب شدید، آریتمی قلبی یا غش کردن های ناگهانی دارند و احتمال مشکل ساختاری قلب مطرح است.
- افرادی که سابقه بیماری عضله قلب (کاردیومیوپاتی) دارند یا در خانواده شان این بیماری دیده شده است، برای بررسی اندازه حفره ها و قدرت انقباض.
- کسانی که احتمال التهاب پرده قلب یا تجمع مایع اطراف قلب در آنها وجود دارد، مثلا بعد از عفونت ها، جراحی قلب یا ضربه به قفسه سینه.
- بیمارانی که سکته مغزی یا حمله گذرای مغزی با علت نامشخص داشته اند، چون گاهی مشکل قلبی یا لخته در قلب می تواند علت باشد.
- افرادی که قبل از بعضی جراحی ها یا درمان های خاص باید وضعیت قلبشان ارزیابی شود، یا در طول مصرف داروهای خاص لازم است عملکرد قلبشان دوره ای کنترل شود.
اگر سوالی دارید یا نیاز به راهنمایی بیشتر دارید، فرم زیر را پر کنید تا با شما تماس بگیریم.
مزایای اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک نسبت به روشهای دیگر
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک نسبت به بسیاری از روش های دیگر، سریع تر، کم خطرتر و در دسترس تر است و بدون اشعه یا ورود وسیله به بدن انجام می شود.
به همین دلیل در بیشتر موارد، اولین انتخاب پزشک برای بررسی وضعیت قلب و پیگیری بیماری های قلبی محسوب می شود.
| مزیت اکو ترانس توراسیک | توضیح ساده | نسبت به کدام روش ها بهتر است؟ |
| بدون اشعه | از امواج صوتی استفاده می کند و برای بدن ضرری ندارد | در مقایسه با سی تی قلب، آنژیوگرافی و تصویربرداری های پرتو دار |
| غیرتهاجمی و بدون درد | چیزی وارد بدن نمی شود و نیاز به بی حسی یا بیهوشی ندارد | در مقایسه با اکو از راه مری و آنژیوگرافی |
| انجام سریع و آسان | اغلب در 20 تا 45 دقیقه تمام می شود | در مقایسه با ام آر آی قلب یا بعضی تست های طولانی تر |
| هزینه کمتر | معمولا هزینه آن پایین تر از روش های پیشرفته تصویربرداری است | در مقایسه با سی تی، ام آر آی و برخی روش های مداخله ای |
| در دسترس بودن بالا | در بیشتر مراکز درمانی وجود دارد و نیاز به تجهیزات خاص ندارد | در مقایسه با ام آر آی یا سی تی تخصصی قلب |
| مشاهده زنده حرکت قلب | همزمان با ضربان قلب، عملکرد دریچه ها و عضله قلب دیده می شود | بسیاری از روش های تصویری فقط عکس ثابت می دهند |
| مناسب برای پیگیری مداوم | می توان چند بار تکرار کرد بدون نگرانی از آسیب یا اشعه | در مقایسه با روش های پرتو دار یا تهاجمی |
| اطلاعات کامل از دریچه و پمپاژ | قدرت پمپاژ، اندازه حفره ها و وضعیت دریچه ها را دقیق نشان می دهد | در بسیاری از موارد از تست های ساده مثل نوار قلب دقیق تر است |
در چه صورتی اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک برای بیمار انجام میشود؟
بعد از ویزیت دوره ای قلب توسط متخصص قلب و عروق، در صورت مشکوک شدن پزشک به سلامت قلب، ممکن است از شما بخواهد، تست اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک را انجام دهید. این تست میتواند مشکلات زیر را به پزشک نشان دهد.
- نارسایی های قلب
- بیماری های مربوط به دریچه های قلب
- تومورهای قلبی
- لخته شدن خون
- نمایش میزان پمپاژ خون توسط قلب
- نمایش مشکلات احتمالی در رگ های قلب
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک توسط چه کسی انجام می شود؟
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک معمولا توسط یک کارشناس آموزش دیده اکو یا سونوگرافی قلب انجام می شود. او دستگاه را روی قفسه سینه حرکت می دهد و تصاویر قلب را ثبت می کند. بعد از آن، متخصص قلب تصاویر را بررسی و تفسیر می کند و نتیجه نهایی را به شما و پزشک معالجتان اعلام می کند. در بعضی مراکز ممکن است خود متخصص قلب هم اکو را انجام دهد، مخصوصا اگر وضعیت بیمار نیاز به بررسی دقیق تر داشته باشد.
برای انجام این تست حتما به یک متخصص مراجعه کنید تا درمان سریعتری را برای شما برنامه ریزی کند. یکی از بهترین متخصصان قلب و عروق در تهران، دکتر رویا پرخیده، فــلوشیپ اکــوکاردیوگــرافی پیشــرفتـه، هستند. برای رزرو نوبت ویزیت میتوانید به وب سایت دکتر مراجعه کنید یا با شماره ۰۲۱۸۸۰۳۴۷۳۱ تماس بگیرید.
آمادگیهای لازم قبل از اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک
برای اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک آمادگی خاص و سختی لازم نیست، چون این آزمایش از روی قفسه سینه و بدون ورود وسیله به بدن انجام می شود. با این حال رعایت چند نکته ساده باعث می شود نتیجه دقیق تر باشد و فرایند راحت تر پیش برود.
ناشتا بودن لازم نیست. بیشتر اوقات می توانید طبق معمول غذا و آب بخورید، مگر این که پزشک به خاطر شرایط خاص دستور دیگری داده باشد.
- داروهای روزانه را قطع نکنید. داروهای معمولی، به ویژه داروهای قلبی و فشار خون، معمولا باید مثل همیشه مصرف شوند. فقط اگر پزشک گفته باشد، تغییر ایجاد کنید.
- لباس راحت بپوشید. بهتر است لباسی انتخاب کنید که قسمت بالای بدن راحت باز شود تا کارشناس بتواند پروب را روی سینه حرکت دهد.
- روی سینه کرم یا لوسیون نزنید. مواد چرب یا کرمی ممکن است چسبندگی ژل و وضوح تصویر را کمتر کند، پس بهتر است پوست تمیز و خشک باشد.
- مدارک قبلی را همراه ببرید. اگر قبلا اکو، نوار قلب، آزمایش یا پرونده پزشکی دارید، همراه داشتنشان به تفسیر دقیق تر و مقایسه نتایج کمک می کند.
- بیماری های زمینه ای را اطلاع دهید. اگر دیابت، فشار خون بالا، بیماری ریوی، سابقه جراحی قلب یا حساسیت دارویی دارید، قبل از شروع به کارشناس یا پزشک بگویید.
- آرامش داشته باشید و همکاری کنید. ممکن است از شما بخواهند به پهلوی چپ بخوابید یا چند ثانیه نفس را نگه دارید تا تصویر بهتر گرفته شود.
- بعد از اکو محدودیتی ندارید. پس از پایان آزمایش می توانید بلافاصله به فعالیت های روزانه برگردید، مگر این که پزشک توصیه خاصی کرده باشد.
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک چگونه انجام می شود؟
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک یک فرایند ساده و بدون درد است که در مطب یا بخش اکو انجام می شود. در این روش، از روی قفسه سینه با امواج صوتی تصویر قلب گرفته می شود و چیزی وارد بدن نمی شود.
شروع و آماده شدن برای اکو
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک یک آزمایش ساده و بدون درد است که در مطب یا بخش اکو انجام می شود. ابتدا از شما میخواهند لباس بالاتنه را دربیاورید و روی تخت دراز بکشید؛ به پهلوی چپ می خوابید تا قلب بهتر دیده شود.
استفاده از ژل روی قفسه سینه
بعد از قرار گرفتن روی تخت، کارشناس مقدار کمی ژل شفاف روی سینه می زند. این ژل کمک می کند امواج دستگاه بهتر منتقل شوند و تصویر واضح تری از قلب به دست بیاید. ژل بی ضرر است و فقط ممکن است کمی سرد باشد.
حرکت پروب و گرفتن تصاویر
سپس پروب کوچک دستگاه روی قسمت های مختلف قفسه سینه حرکت داده می شود. پروب امواج صوتی می فرستد و بازتاب آنها را دریافت می کند و دستگاه این اطلاعات را به تصویر زنده از قلب تبدیل می کند. گاهی برای دید بهتر، پروب کمی با فشار روی سینه قرار می گیرد که ممکن است اندکی حس فشار ایجاد کند.
همکاری بیمار در طول آزمایش
در طول اکو ممکن است از شما بخواهند چند ثانیه نفس را نگه دارید یا جای بدن را کمی تغییر دهید. این کار برای ثبت تصویر از زاویه های مختلف قلب است. اگر داپلر هم انجام شود، مسیر و سرعت جریان خون داخل قلب هم بررسی می شود.
پایان اکو و بعد از آن
کل آزمایش حدود ۲۰ تا ۴۵ دقیقه طول می کشد. بعد از پایان، ژل پاک می شود و شما می توانید بلافاصله به فعالیت های روزمره برگردید. تصاویر ثبت شده بعدا توسط متخصص قلب تفسیر می شود و نتیجه در اختیار شما یا پزشک معالج قرار می گیرد.
عوارض احتمالی که ممکن است دیده شود
- فشار یا درد خفیف روی سینه: گاهی لازم است پروب کمی روی سینه فشار داده شود تا تصویر واضح تر شود و این می تواند برای بعضی افراد کمی آزاردهنده باشد، اما سریع برطرف می شود.
- احساس سرما یا چسبندگی ژل: ژل روی پوست ممکن است سرد باشد یا حس ناخوشایند کوتاهی ایجاد کند، ولی کاملا بی خطر است.
- تحریک پوستی خفیف (نادر): در موارد کمی ممکن است پوست نسبت به ژل یا تماس دستگاه کمی قرمز یا حساس شود که طی مدت کوتاهی از بین می رود.
اگر اکو با ماده کنتراست انجام شود
در بعضی شرایط برای واضح تر شدن تصاویر، ماده کنتراست تزریق می شود. در این حالت هم عوارض جدی بسیار نادر است، اما ممکن است واکنش خفیف مثل خارش، کهیر، گرگرفتگی یا سرگیجه دیده شود. این واکنش ها همان لحظه قابل کنترل هستند.
هزینه اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک
یکی از مواردی که قبل از انجام تست ذهن بیمار را به خود مشغول میکند، هزینه است. هزینه انجام تست به موارد مختلفی از جمله: تخصص پزشک، اعتبار مرکز کاردیوگرافی و غیره بستگی دارد. از آنجا که قلب یکی از مهم ترین اعضای بدن است، بنابراین از هزینه کردن هراسی نداشته باشید و پزشکی انتخاب کنید که به او کاملا اعتماد داشته باشید.
سخن پایانی
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک یک روش ساده، بی خطر و بسیار مفید برای بررسی قلب است که بدون درد و بدون اشعه انجام می شود و اطلاعات مهمی درباره قدرت پمپاژ، وضعیت دریچه ها و جریان خون به پزشک می دهد. اگر این آزمایش برای شما تجویز شده، جای نگرانی زیادی نیست؛ چون انجام آن راحت است و می تواند به تشخیص دقیق تر مشکل و انتخاب درمان درست کمک کند. پیگیری نتیجه اکو و گزارش هر علامت جدید به پزشک، نقش مهمی در حفظ سلامت قلب و پیشگیری از عوارض بعدی دارد.
سوالات متداول
اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک، روشی غیر تهاجمی است که نیازی به بیهوشی یا حتی بی حسی ندارد. بنابراین فرد سریعا میتواند به انجام فعالیت های روزانه خود مشغول شود.
خیر، برای انجام اکوکاردیوگرافی ترانس توراسیک، حتما باید نسخه پزشک داشته باشید و در مواردی ممکن است بنابر صلاحدید پزشک، سایر روش های کاردیوگرافی تجویز شود یا حتی اکوکاردیوگرافی نیاز نباشد و انجام کارهایی مانند تست ورزش کافی باشد.